Văn học Vĩnh Long trên đường tìm sự bứt phá

(Toquoc)- Vĩnh Long là một trong những tỉnh trung tâm của đồng bằng châu thổ sông Cửu Long, nơi có nền văn hiến gần 300 năm nên con cháu phần nào cũng được thừa hưởng vượng phúc văn chương của cha ông.

Văn học Vĩnh Long trên đường tìm sự bứt phá - ảnh 1Gần đây vài cuộc thi vừa kết thúc phần nào ghi dấu tên tuổi của đội ngũ sáng tác của Vĩnh Long. Tuy nhiên đấy chỉ là sự toả sáng của một vài cá nhân, chưa đủ mạnh để tạo cho văn học Vĩnh Long một diện mạo mới. Những ngày đầu năm này, phóng viên Báo điện tử Tổ Quốc có dịp về với đồng bằng sông Cửu Long để trò truyện với nhà văn Hồ Tĩnh Tâm.


 

PV: Nhìn lại năm 2007 văn học của Vĩnh Long so với khu vực đồng bằng sông Cửu Long, nhà văn thấy có những điểm gì đáng chú ý?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Nếu nói về văn học, có lẽ Vĩnh Long cũng không có gì khác biệt lắm so với cả khu vực đồng bằng châu thổ rộng lớn. Các tác giả vẫn lặng lẽ sáng tác và tự gởi bài cho các báo là chính, bởi tạp chí Văn nghệ Cửu Long của Hội ba tháng mới ra một kì. Phân hội văn học thì mỗi năm họp hai lần để thông báo một số tin tức và đề ra phương hướng của hội. Công việc thường trực thì giao cho Ban chấp hành phân hội tự quyết, như: cử ai đi dự Trại sáng tác  trung ương, sẽ in sách cho tác giả nào, sẽ tổ chức Trại sáng tác của tỉnh ở đâu, sẽ xét duyệt kết nạp hội viên mới là ai…

Hoạt động giới thiệu tác phẩm thì Hội kết hợp với Thư viện Khoa học tổng hợp của tỉnh, nghĩa là dựa vào kinh phí của thư viện để giới thiệu tác phẩm, tác giả của tỉnh; hình thức này do thư viện tỉnh đề ra, tổ chức mỗi tháng một lần. Phân hội văn học có thành lập một Câu lạc bộ sáng tác trẻ, lâu lâu mới tổ chức họp mặt trao đổi kinh nghiệm sáng tác và đưa hội viên đi thực tế sáng tác ngắn ngày. Chỉ hội viên của phân hội mới được đi thực tế xuyên Việt, đi dự Trại sáng tác tập trung dài ngày. Phân Hội đã từng nhiều lần đưa hội viên đi xuyên Việt trên nửa tháng. Cách tổ chức là dựa hẳn vào ngân sách hỗ trợ của Ủy ban Toàn quốc Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật (VHNT) Việt Nam và kết hợp với các cơ quan ban ngành trong tỉnh, các địa phương bạn. Chẳng hạn Hội kết hợp với Côn Đảo đưa hội viên ra dự Trại sáng tác 15 ngày, phía Côn Đảo lo ăn ngủ, Hội lo tiền đi lại và lo in thành sách các tác phẩm được sáng tác tại Côn Đảo. Đưa hội viên đi Phú Quốc 15 ngày thì Hội kết hợp với Hội Người tù Kháng chiến của tỉnh...

Hoạt động rầm rộ nhất vẫn là Ngày Thơ Việt Nam, tổ chức đêm thơ Nguyên Tiêu. Có năm tiến hành triển lãm thơ, bằng cách viết thơ dưới dạng thư pháp lên đá, lên gốm, lên mo cau, mành trúc, lên nong nia, lên bất cứ cái gì có thể tôn vinh nhan sắc cho thơ…

Hoạt động sôi nổi nhất hiện nay về văn học, phải kể đến Hội hoa thơ của Câu lạc bộ (CLB) người lớn tuổi thị xã Vĩnh Long, do Mặt trận Tổ quốc thị xã tài trợ, lấy Văn Xương Các làm điểm sinh hoạt, mỗi tháng họp mặt đọc thơ bình thơ một lần, hai ba tháng thì tổ chức giao lưu với các Hội thơ của các tỉnh bạn, và tổ chức du khảo, và cũng hai ba tháng họ cho xuất bản một tập thơ chung, thơ riêng thì các tác giả tự bỏ tiền in để tặng bạn bè.

PV: Trong 4 phân ban của Văn học là: Thơ, Văn xuôi, Lý luận - phê bình văn học và Văn học dịch, thì văn học Vĩnh Long mạnh nhất ở thể loại nào, lý do?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Nói lĩnh vực nào mạnh thì hơi khó, nhưng nói lĩnh vực nào yếu trước thì dễ hơn. Cái yếu của văn học Vĩnh Long là lý luận phê bình văn học. Trước đây Vĩnh Long có các cây bút chuyên về phê bình và dịch thuật là Lê Long, Phạm Viêm Phương, Đào Ngọc Chương, nay thì họ lên Sài Gòn làm báo. Vĩnh Long có vài cây viết ký tương đối mạnh, trong đó nổi bật nhất là nhà văn Trần Thôi- người đoạt nhiều giải ký trong các cuộc thi của khu vực và các ban ngành trung ương. Tiếp đó là Nguyễn Trọng Dũng, Bùi Ngọc Hiệp, Văn Quốc Thanh, Trương Hoàng Minh. Đông nhất và ồn ào nhất là các tác giả viết thơ, đứng đầu là nhà thơ Song Hảo, kế tiếp là Huỳnh Thanh Hồng, Hà Ngọc Trảng, Bằng Lăng… Truyện ngắn có vẻ như đang được khẳng định hơn cả, bởi sự đóng góp của các nhà văn Phạm Trung  Khâu, Trúc Phương, Trần Thôi, Hồ Tĩnh Tâm.

PV: Nhà văn có thể giới thiệu lực lượng sáng tác của Vĩnh Long cho bạn đọc cả nước biết?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Kể về hội viên thì phân hội văn học là hùng hậu nhất, theo danh sách hội viên của Vĩnh Long thì có 56 hội viên. Hội viên thì nhiều, nhưng người viết thật sự thì có thể sắc lại như sắc thuốc Bắc, là: Trần Thôi, Bùi Ngọc Hiệp, Văn Quốc Thanh, Phạm Trung Khâu, Trương Hoàng Minh, Hồng Sơn, Song Hảo, Thái Hồng, Ngọc Hải, Đông Nhi, Nguyễn Trọng Dũng, Nguyễn Mẫn Cán, An Phương, Hà Ngọc Trảng, Hồng Sơn.

PV: Các cây bút của Vĩnh Long thường quan tâm đến điều gì nhất trong tác phẩm của mình?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Vấn đề này cũng khó nói lắm. Anh chị em văn nghệ Vĩnh Long nói chung là nghèo và khó khăn, bởi vậy họ hay viết tạp văn đăng báo với nhiều đề tài mà hầu hết là viết về cuộc sống thường nhật của con người. Phải chấp nhận thôi. Hội chỉ có thể tập trung đề tài khi tổ chức các cuộc thi thơ và ký.

PV: Lực lượng sáng tác trẻ của Vĩnh Long hiện nay so với trước kia như thế nào? Họ quan tâm nhiều hơn đến hình thức hay nội dung trong tác phẩm?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Các tác giả trẻ mà tôi biết, chỉ là các tác giả đang tham gia CLB sáng tác trẻ do tôi làm chủ nhiệm, còn nhiều tác giả đang bơi lội tung tăng trên các báo trong và ngoài nước, thì tôi không nắm hết được. Nói hơi buồn, số hội viên CLB mà Hội VHNT Vĩnh Long đang kì vọng là thế hệ nối tiếp còn nhiều mặt phải phấn đấu hơn nữa. Tôi chỉ thật sự vui, khi bất chợt bắt gặp một truyện ngắn, một bài thơ, một bài ký trên các báo lớn, mà tác giả có ký thêm sau tên mình chữ Vĩnh Long. Số này họ viết thật sự có hồn vía, ra chân tướng chân dung con người, nhưng không thể biết họ đang ở đâu.

Vấn đề hình thức loại thể, dường như đã ngấm vào máu lớp trẻ, họ rất thích cách tân về loại thể, như câu thơ: “chị về cỏ rối leng keng tóc”, mà một thời Châu Xuân Phước-Vĩnh Long đã vác cờ tiên phong, với một chùm thơ in trên báo Tuổi trẻ. Cách tân là phải vì chúng ta đang hăm hở hội nhập dòng chảy văn chương toàn cầu. Điều khiến tôi ưu tư là các tác giả trong CLB sáng tác trẻ của tỉnh viết rụt rè quá.

PV: Liệu trong năm 2008 này, Hội VHNT Vĩnh Long sẽ có những thay đổi gì để thúc đẩy, tạo điều kiện cho văn nghệ sĩ sáng tạo, cho ra đời nhiều tác phẩm có giá trị nghệ thuật?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Cái hội viên cần hiện nay là quỹ hỗ trợ sáng tạo. Hội VHNT Vĩnh Long đang có định hướng cho các tác giả trẻ vươn lên, bằng những giải pháp khá cụ thể, như mở các trại sáng tác, đưa đi thực tế sáng tác dài ngày, in các tập sách nhiều tác giả, mỗi năm xét cho hai tác giả nổi bật được in sách.

PV: Nhà văn có kỳ vọng gì ở lực lượng sáng tác của Vĩnh Long ở những năm cuối thập niên đầu tiên thế kỷ này?

Nhà văn Hồ Tĩnh Tâm: Bây giờ kì vọng mà phân hội văn học Vĩnh Long gởi gắm là nhắm vào các tác giả Bằng Lăng, Thái Hồng, Đông Nhi, Hà Ngọc Trảng. Họ còn trẻ và có sức viết tốt. Hy vọng những năm tới tỉnh nhà sẽ quan tâm nhiều hơn tới lĩnh vực văn học.

Xin cảm ơn và chúc nhà văn năm mới 2008 nhiều may mắn.


NAM
ANH (thực hiện)

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác