Giai thoại Huỳnh Thúc Kháng

Huỳnh Thúc Kháng sinh vào khoảng tháng 11 năm 1876 tại làng "Nguồn" Thạnh Bình, nay là Tiên Cảnh huyện Tiên Phước, Thủa nhỏ đã ham chuộng Hán học, theo khuôn mẫu Thánh hiền Á Đông và có tên gọi là Thước, sau đổi thành Huỳnh Hanh và cuối cùng là Huỳnh Thúc Kháng.

Ngay cái tên đã nói lên tâm nguyện của hai đấng sinh thành ra cụ (Huỳnh Tấn Hữu và Nguyễn Thị Tình).

Chuyện kể rằng, với tư chất thông minh của con, một hôm thân phụ dắt đến xin học với cụ đồ trọng vọng nổi tiếng trong làng. Vị thầy đồ này đã nghe danh cậu bé đã từ lâu, bèn nghĩ ra kế cho cậu một câu đối và bảo nếu đối được sẽ nhận làm học trò, nếu không được hãy về nhà đọc sách thêm. Vế xuất như sau:

Ngói đỏ lợp nhà nghè, lớp trên đè lớp dưới

Vế ra thật là nghiệt. Ngoài hai chữ liền vận "nghè - đè", thì chữ "nghè" còn hàm ý một vị khoa cử. Cậu bé Thước nhìn ra trước đường, thấy có chiếc cầu bắc ngang, liền ứng khẩu:

Đá xanh xây cầu cống, hòn dưới chống hòn trên.

Vế ra thật là nghiệt. Ngoài hai chữ liền vận "cống - chống" mà còn hàm ý học vị cống nghè khoa cử. Cụ đồ làng sửng sốt nhận cậu bé làm học trò.

(Tạp chí Đất Quảng)

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác