Ra mắt “Toàn tập Phạm Tiến Duật”: Trọn vẹn một đời lính - đời thơ

Sáng 5-5, Hội Nhà văn Việt Nam và gia đình cố nhà thơ Phạm Tiến Duật ra mắt cuốn “Toàn tập Phạm Tiến Duật” (nhà thơ Đỗ Trung Lai chủ biên, NXB Hội Nhà văn Việt Nam xuất bản). Đây được coi là một sự kiện văn học năm 2009 và là công trình của những người đồng chí - đồng đội, bạn bè, gia đình, những người yêu mến nhà thơ đóng góp cho lễ kỷ niệm nửa thế kỷ ngày mở đường Trường Sơn (19/5/1959 - 19/5/2009).

Ra mắt “Toàn tập Phạm Tiến Duật”: Trọn vẹn một đời lính - đời thơ - ảnh 1Nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam khẳng định: Toàn tập Phạm Tiến Duật là công trình đầu tiên không chỉ giúp người đọc mà cả các nhà nghiên cứu có cái nhìn toàn diện, sâu sắc hơn về toàn bộ sự nghiệp thơ, tùy bút, trường ca cả trong chiến tranh và hòa bình của Phạm Tiến Duật. Đó là một đời lính - đời thơ “chất chứa lý tưởng cao đẹp của dân tộc” như Thiếu tướng - nhà văn Nguyễn Chí Trung nhấn mạnh trong lễ ra mắt cuốn sách. Bên cạnh chủ biên - nhà thơ Đỗ Trung Lai, nhóm biên soạn còn có TS Nguyễn Văn Long, TS Lưu Khánh Thơ, nhà văn Phạm Sông Hồng - những người đã kiên trì, cẩn trọng đi hết chặng đường hơn 1.000 trang sách để có một “Toàn tập Phạm Tiến Duật” hôm nay.

Kiên trì và cẩn trọng là bởi chặng đường tìm kiếm từng trang, từng dòng viết của Phạm Tiến Duật cũng lắm nỗi niềm. Một tập thơ có tên Nhóm lửa (được nhắc đến trong một vài tóm tắt tiểu sử Phạm Tiến Duật) nhưng tìm đâu cũng không thấy, đành tạm thời coi là “mảng trắng” trong toàn tập này. Hay chuyện “ly kỳ” về cuộc tìm kiếm bản thảo trường ca Những vùng rừng không dân: có đến mấy cuộc điện thoại gọi cho nhà thơ Đỗ Trung Lai thông báo có bản gốc đầy đủ của trường ca này, thậm chí đề nghị đổi 10 nghìn USD… Nhưng rồi biệt tăm không thấy, cuối cùng nhóm biên soạn tạm giới thiệu 4 trích đoạn của trường ca hiện đang có. Những vùng rừng không dân hoàn thành hay chưa, hiện đang nằm ở đâu… vẫn là một nghi vấn.

Dù có những "khoảng ẩn" trong văn nghiệp Phạm Tiến Duật nhưng với những gì đã thấy, đã có, nhóm biên soạn đã giúp người đọc cảm nhận rõ nét hơn về một “người lính trận kể chuyện chiến trường bằng thơ”. Phần 1 là gần 400 trang với những bài thơ ngắn, thơ dài - trường ca và truyện thơ thiếu nhi cùng hàng trăm trang văn xuôi của Phạm Tiến Duật (nhiều tác phẩm chưa in sách). Phần 2 là những bài viết mới, cũ của bạn văn, thơ, lý luận phê bình VHNT về nhà thơ - “con chim lửa của Trường Sơn”.

Quả thực Phạm Tiến Duật là người “lĩnh xướng của dàn thơ chống Mỹ”. Toàn tập Phạm Tiến Duật càng khiến ta nhớ đất nước còn có một Trường Sơn cất cánh trong thi ca, tiêu biểu là thi ca Phạm Tiến Duật. Thiếu tướng - nhà văn Nguyễn Chí Trung từng nói: “Giả sử có con đường Hồ Chí Minh mà không có Phạm Tiến Duật, ở một mặt nào đó sẽ buồn tẻ lắm. Cũng có thể con đường này sẽ sinh ra hàng trăm đời thơ khác, nhưng lạ thay đời thơ Phạm Tiến Duật đã cho thấy sự sâu thẳm của con đường ấy trong lòng ta”.

Xem phần văn xuôi có tên Kim cương bất hoại (chưa in thành sách) bạn đọc có thể ngỡ ngàng khi gặp một Phạm Tiến Duật của lý luận phê bình với những chân dung làng văn từ già tới trẻ, rất “sắc sảo mà đầy tình thân yêu, thương quý nhau”.

Một điểm đáng chú ý là nhóm biên soạn đã chu đáo giới thiệu hơn 20 trang tổng mục lục Phạm Tiến Duật với những chú thích cập nhật và kỹ càng về các tác phẩm của nhà thơ. Tiện cho bạn đọc, đặc biệt là các nhà nghiên cứu văn học khi đối chiếu, so sánh. Đấy cũng là tổng mục gói khá trọn vẹn đời lính - đời thơ Phạm Tiến Duật, khiến ta thêm cảm phục, trân trọng những gì mà ông để lại. Nhà văn Đỗ Chu cho rằng: “Toàn tập Phạm Tiến Duật” được thực hiện trang trọng và kỹ lưỡng, mong sao tới đây Hội Nhà văn Việt Nam sẽ tiếp tục thực hiện những công trình ý nghĩa như thế với sự trang trọng hơn nữa, kỹ lưỡng hơn nữa.

(Hà Nội mới)

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác