Hành trình 55 năm Tạp chí Văn nghệ Quân đội

(Toquoc)- Tạp chí Văn nghệ Quân Đội là một địa chỉ văn học tin cậy của độc giả trong và ngoài Quân đội. Điều gì đã khiến một tờ Tạp chí mang những đặc thù riêng của Quân đội lại được bạn đọc cả nước yêu mến đến vậy? Nhân dịp Văn nghệ Quân Đội tròn tuổi 55, chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với nhà văn Đỗ Bích Thúy - Phó Tổng biên tập Tạp chí.

Hành trình 55 năm Tạp chí Văn nghệ Quân đội - ảnh 1PV: Hành trình 55 năm Tạp chí Văn nghệ Quân đội tuy là một chặng đường chưa quá dài nhưng không phải là ngắn so với tuổi của báo chí chúng ta. Hơn nữa đó lại là một chặng đường gắn với cuộc chiến tranh chống Mĩ cứu nước vẻ vang của dân tộc để có những thế hệ nhà văn vừa cầm súng vừa cầm bút trưởng thành. Là thế hệ nhà văn không trải qua chiến tranh, được giao trọng trách tiếp nối tạp chí Văn nghệ Quân đội, nhà văn có suy nghĩ gì về chặng đường 55 năm này?

Nhà văn Đỗ Bích Thúy: 55 năm qua, Tạp chí Văn nghệ Quân đội - Nhà số 4 đã trở thành một địa chỉ quen thuộc của đông đảo bạn đọc, bạn viết cả nước. Có được điều đó, trước hết phải kể đến công lao của các thế hệ nhà văn, nhà thơ đã cống hiến cả tuổi thanh xuân và suốt cuộc đời cho tờ tạp chí, từ những ngày đầu thành lập, trong điều kiện làm việc vô cùng khó khăn, thiếu thốn thời chiến. Chúng tôi, các nhà văn trưởng thành trong thời bình, khi được giao nhiệm vụ tại tạp chí, chỉ là những người đi tiếp trên con đường đã được hình thành từ trước. Nhưng nói như vậy không có nghĩa công việc mà chúng tôi đang làm, sẽ làm, trở nên nhẹ nhàng hơn, đơn giản hơn, bởi vì, xây dựng được “thương hiệu” đã khó, giữ gìn và phát huy nó còn khó hơn. Chúng tôi sẽ phải đối diện với những thử thách mới, trong điều kiện đời sống nói chung, đời sống văn học nói riêng đang có nhiều biến động. Làm sao để giữ được tình cảm trong lòng bạn đọc đối với tờ tạp chí văn học của những người lính luôn là một thử thách lớn đối với chúng tôi.

PV: Theo chị điều gì đã tạo nên sắc thái riêng cho Tạp chí Văn nghệ Quân đội?

Nhà văn Đỗ Bích Thúy: Đó là sự nghiêm túc trong lao động sáng tạo, cũng như vị trí của đề tài người lính và chiến tranh cách mạng trong các sáng tác. Bên cạnh đó, Tạp chí Văn nghệ Quân đội 55 qua, không chỉ là một tờ Tạp chí giới thiệu các tác phẩm của các nhà văn chuyên nghiệp và không chuyên nghiệp, mà còn là nơi nuôi dưỡng, dìu dắt các cây bút trưởng thành. Mỗi cây bút ghi dấu ấn trong sáng tác cá nhân, đều đóng góp vào việc xây dựng “thương hiệu” tạp chí. Cho nên, mỗi nhà văn, khi về Văn nghệ Quân đội đều phải gánh cùng lúc hai nhiệm vụ: Làm một nhà báo và làm một nhà văn. Vừa lo bài vở cho tạp chí, vừa lặng lẽ miệt mài sáng tác.

PV: Các nhà văn quân đội thế hệ trước và các nhà văn quân đội hiện nay có điểm gì tương đồng và khác nhau?

Nhà văn Đỗ Bích Thúy: Điểm giống nhau trước hết là chúng tôi đều là những nhà văn mặc áo lính, đều đau đáu với đề tài người lính, đều trả lời câu hỏi: Viết cho ai - Viết cho bộ đội. Điểm khác nhau là chúng tôi được sinh ra lớn lên trong thời bình, không biết đến “mùi vị” chiến tranh, đồng nghĩa với việc nếu có viết về chiến tranh thì không được viết với tư cách là người trong cuộc. Hôm nay chúng tôi được học hành bài bản hơn, được trang bị nhiều kĩ năng phục vụ cho công việc sáng tác, nhưng chúng tôi ít kinh nghiệm hơn, mà kinh nghiệm thì không thể có trong ngày một ngày hai.

PV: Hiện nay Văn nghệ Quân đội là tạp chí văn học duy nhất vừa in giấy vừa có báo điện tử, thể hiện sự lớn mạnh không ngừng và phù hợp với xu thế thời đại. Thế nhưng, đặc điểm của báo điện tử khác với báo giấy, lại rất khác với tạp chí về độ cập nhật tin tức, thể loại bài vở. Vậy làm thế nào để Văn nghệ Quân đội vừa có tạp chí hay, vừa có trang điện tử hấp dẫn bạn đọc? Văn nghệ Quân đội liệu đã có thay đổi gì trong năm tới để đáp ứng nhu cầu độc giả chưa?

Nhà văn Đỗ Bích Thúy: Đúng là báo điện tử đang ngày càng trở thành một cánh cổng thông tin vô cùng rộng lớn. Đặc trưng của nó là tính cập nhật. Chính vì tạp chí in không đáp ứng nổi yêu cầu này nên chúng tôi đã xin phép được mở thêm một tờ báo điện tử nữa, song hành bên tờ tạp chí in đã có 55 năm tuổi. Nhưng chúng tôi cũng xác định: Đối tượng đọc tạp chí in và đối tượng đọc tạp chí điện tử không hoàn toàn đồng nhất. Có nhiều độc giả mấy chục năm đọc tạp chí in, vẫn nhất định không chịu ghé mắt đọc báo điện tử. Và ngược lại, một số lượng khá lớn độc giả, đặc biệt là độc giả trẻ, chỉ quan tâm tới báo điện tử. Vì vậy, bên cạnh những bài viết đặc sắc nhất đã được dùng trên báo in, chúng tôi dùng lại trên báo điện tử sau khi báo in đã phát hành một thời gian, chúng tôi đặc biệt quan tâm tới các vấn đề mang tính thời sự, trong đó nhấn mạnh các vấn đề thời sự của quân đội, của văn học nghệ thuật, đặc biệt là văn học. Ngoài ra, có mở thêm một số chuyên mục liên quan đến văn học trong và ngoài nước, để bạn đọc có nhiều món mà lựa chọn. Tuy nhiên, ý định thì nhiều mà thực hiện chưa được mấy, vì thiếu người.

Về sự thay đổi, đối với tạp chí in thì chắc sẽ rất ít thay đổi, chúng tôi sẽ gần như giữ nguyên nội dung, hình thức, tiêu chí trong thời gian tới. Riêng báo điện tử thì sẽ cố gắng thay đổi để theo kịp với nhu cầu của bạn đọc.

* Cảm ơn nhà văn, xin chúc cho Văn nghệ Quân Đội ngày càng phát triển, được bạn đọc yêu mến!

Hiền Nguyễn (thực hiện)

Tạp chí Văn nghệ Quân đội thuộc Tổng cục Chính trị, ra mắt bạn đọc số đầu tiên vào tháng Giêng năm 1957 tại Thủ đô Hà Nội và đến tháng 5/1957, tạp chí chính thức ra mắt bạn đọc rộng rãi trong cả nước. Tạp chí Văn nghệ Quân đội được xác định là tờ tạp chí sáng tác và bình luận văn nghệ của các lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam; tuyên truyền đường lối văn hoá văn nghệ của Đảng trong lực lượng vũ trang và trong nhân dân; đăng tải các sáng tác, nghiên cứu phê bình văn học góp phần bồi dưỡng phẩm chất tâm hồn người chiến sĩ; phát hiện bồi dưỡng những tài năng văn nghệ trẻ đặc biệt là tài năng trẻ trong quân đội. Trong suốt 55 năm hoạt động, Tạp chí đã có một đội ngũ phóng viên, biên tập viên gồm những nhà văn tên tuổi như Hồ Phương, Nguyễn Thi, Nguyễn Minh Châu, Nguyên Ngọc, Thu Bồn, Văn Phác, Nam Hà, Nguyễn Trọng Oánh, Lưu Trùng Dương, Hữu Mai, Phạm Ngọc Cảnh, Xuân Sách, Xuân Thiều, Nguyễn Khải, Ngô Thảo, Hữu Thỉnh, Dũng Hà, Nguyễn Chí Trung, Lê Lựu, Anh Ngọc, Vương Trọng… và hiện nay, nhiều tên tuổi của văn học xuất hiện trong các cuộc thi truyện ngắn, các cuộc thi thơ và các trại viết của Văn nghệ Quân đội, đã và đang trở thành những tên tuổi hoạt động tích cực trên văn đàn như: Sương Nguyệt Minh, Nguyễn Hữu Quý, Nguyễn Đình Tú, Đỗ Bích Thuý, Phạm Duy Nghĩa, Đỗ Tiến Thụy, Uông Triều… Hầu hết các biên tập, phóng viên đã và đang công tác ở tạp chí là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam.

Tạp chí Văn nghệ Quân đội là tạp chí văn chương đầu tiên, duy nhất hiện nay được phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng Lực lượng Vũ trang và cũng là một trong không nhiều cơ quan báo chí có phóng viên chiến trường được truy tặng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân - nhà văn liệt sỹ Nguyễn Thi (Nguyễn Ngọc Tấn, Nguyễn Hoàng Ca).

Tạp chí Văn nghệ Quân đội là tờ tạp chí văn chương có lượng phát hành cao trong nước, xuất bản tháng 2 kỳ với số lượng 25.000 bản/kỳ; bên cạnh đó, tạp chí còn có bản điện tử Vannghequandoi.com.vn

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác