Tinh hình văn xuôi Bình Định

Năm 2006, NXB Thông Tấn và Hội Văn học - Nghệ thuật Bình Định làm một tuyển tập “Nhìn lại 10 năm văn xuôi Bình Định (1985-1995)”. Tuy chưa hẳn là một sự tổng kết, nhưng chí ít, tập sách dày 700 trang in, với 46 truyện ngắn, 21 bút ký, tùy bút của 32 tác giả này đã cho ta một cái nhìn tương đối toàn vẹn về văn xuôi Bình Định. Nhìn trên tổng thể chung, văn xuôi Bình Định vẫn đang trên đường tìm tòi; vẫn còn ít những tác phẩm thực sự chững chạc, có sự bứt phá về cách viết, để lại dấu ấn mạnh mẽ trong lòng bạn đọc.

Và sau đó, ba năm nay, văn xuôi Bình Định đã gặt hái thêm gì? Những hướng tìm tòi, những bước đi đã vững vàng hơn. Những cây bút, như Lê Hoài Lương, Nguyễn Thanh Hiện, Nguyễn Văn Chương, Nguyễn Mỹ Nữ, Nguyễn Thị Lệ Thu... tiếp tục tìm tòi trên trang viết và dần gặt hái được những kết quả đáng ghi nhận. Trong ba năm, những cây bút này đã kịp ra tới mấy đầu sách. Trong đó, có những đầu sách chất lượng như “Trở lại Xương Quơn” (Nguyễn Thanh Hiện), “Những câu kinh chấp chới” (Nguyễn Mỹ Nữ), “Tia nắng cuối ngày” (tuyển tập truyện ngắn và bút ký của Nguyễn Văn Chương). Bên cạnh đó, cây bút trẻ Đào Thị Quý Thanh, mới 26 tuổi, nhưng cũng đã kịp góp một tập truyện ngắn “Nắng tình từ đất”. Hẳn nhiên, Đào Thị Quý Thanh vẫn còn phải đi tiếp một hành trình nữa, thậm chí là hành trình dài, mới có thể kết nên cái gọi là thành tựu, nhưng bản thân sự xuất hiện của cây bút văn xuôi này, chí ít cũng thể hiện triển vọng của một thể loại.

Điều thú vị là sau một thời gian tưởng như lép vế so với thơ, ba năm trở lại đây, văn xuôi Bình Định đang khởi sắc. Chẳng hạn, năm 2007, các cây bút Bình Định chỉ in có bốn tập sách, thì trong đó, đã có tới ba tập truyện ngắn. Mới đây, tập truyện “Vết chim trời” do Báo Văn nghệ, Công ty Truyền thông Nhã Nam và NXB Hội Nhà Văn hợp tác xuất bản, giới thiệu 17 truyện ngắn được tuyển chọn trong số 150 truyện ngắn đã đăng trên báo Văn nghệ năm 2007, thì riêng Bình Định đã có tới ba truyện được tuyển là “Biệt lộ” của Trần Thị Huyền Trang, “Dừng lại trên đỉnh đồi” (Lê Hoài Lương) và “Trộm nghe tiếng hát của mình” của Nguyễn Mỹ Nữ. Đây thực sự là tín hiệu mừng của văn xuôi Bình Định.      

Bên cạnh sự ra đời các tập truyện dày dặn, những cây bút văn xuôi còn góp mặt khá đều đặn, trên các ấn phẩm như Văn nghệ, Văn nghệ Quân đội… cùng các tờ báo, tạp chí khác bằng những sáng tác mới. Nhà văn Nguyễn Thị Lệ Thu, vượt qua bệnh tật cùng những vất vả, khó khăn từ đời sống, miệt mài bên những trang viết và lặng thầm cho ra đời những tập truyện mới, những truyện ngắn mới. Nhà văn Nguyễn Thanh Hiện viết văn như một lẽ sống, không ồn ào, mà mỗi truyện ngắn, một tiểu thuyết xuất hiện, ít nhiều đều để lại dư vang. Nhà văn Nguyễn Mỹ Nữ ngày càng có nghề, câu văn thấm thía, đầy sức gợi, lấp lánh tình người, đem lại cho người đọc sự sẻ chia, nâng đỡ… Chính những sáng tác âm thầm nhưng bền bỉ ấy, cho ta thật nhiều hy vọng vào sự khởi sắc của văn xuôi Bình Định.

Dẫu vậy, văn xuôi Bình Định vẫn chưa cho thấy sự bứt phá đáng kể. Lối hành văn cổ điển, cấu trúc truyện không mới... Bên cạnh đó, sự xuất hiện của các tác giả trẻ ở mảng thể loại này vẫn chưa nhiều. Chưa có những cây bút trẻ bộc lộ khả năng đi xa hơn nữa ở thể loại này. Vẫn biết để có một truyện ngắn hay, một tiểu thuyết đọc được, ngoài tài năng và sự thăng hoa, người viết còn phải có một vốn sống phong phú, cộng với sự miệt mài bên trang viết. Tuy nhiên, điều đáng nói là sự trẻ trung trong cách nhìn, cách tiếp cận cuộc sống và cách thể hiện trên trang viết, vẫn chưa được bộc lộ ngay ở những cây bút trẻ.

Một thực tế khác: những người làm công tác phê bình văn học ở Bình Định hầu như vắng bóng. Những bài viết trên báo, tạp chí vẫn chủ yếu dừng ở mức độ điểm sách, bình thơ, bình văn. Chính vì thế, các tác giả trẻ sẽ không nhìn thấy thế mạnh và điểm yếu của mình.

Sự thưa vắng của những cây bút trẻ, của những người làm phê bình đặt ra những vấn đề cho công tác phát hiện và bồi dưỡng của Hội Nhà văn Việt Nam và Hội Văn học - Nghệ thuật Bình Định thời gian tới. Cần có thêm những cuộc thi dành cho học sinh THPT, sinh viên. Ngoài ra, cần xây dựng chế tài cho hoạt động của CLB sáng tác trẻ, để CLB có thêm điều kiện tổ chức nhiều hoạt động phát hiện và bồi dưỡng các cây bút trẻ; đồng thời quan tâm hơn đến những người viết phê bình.


(Theo Bình Định)

 

Bình luận

* Vui lòng nhập bình luận tiếng Việt có dấu

Tin khác